Ilona Bałdyga

ekspert compliance
aplikant radcowski

Od 2005 jestem związana z rynkami finansowymi i kapitałowymi. Pracowałam dla banków i domów maklerskich oraz wspierałam inne podmioty działające na tych rynkach od strony zapewnienia zgodności ich działalności z wymogami prawnymi i wymogami organów nadzoru.
[Więcej >>>]

Skontaktuj się!

Sporo firm działających na rynkach finansowych to mali mikroprzedsiębiorcy dlatego dziś kilka słów przypomnienia o zasadach wdrożenia – lub nie 🙂 – PPK w takich firmach.

Czwarty etap wdrażania pracowniczy planów kapitałowych (PPK) trwa od 1 stycznia 2021 i właśnie dobiega końca. Ten etap dotyczy jednostek sektora finansów publicznych i najmniejszych podmiotów tj. zatrudniających poniżej 20 osób. Jeśli jeszcze nic nie zrobiłeś by wdrożyć PPK w Twojej firmie to już ostatnie chwile by zdążyć w terminie. Pamiętaj, że nawet jeśli zatrudniasz jedną osobę, to masz obowiązek podjąć działania zmierzające do wdrożenia PPK, choć – jak wyjaśnię poniżej – nie każdy przedsiębiorca w efekcie końcowym wdroży program w swojej firmie.

Terminy, o których  musisz pamiętać jeśli prowadzisz małą firmę, zatrudniającą mniej niż 20 osób, to pamiętaj:

  • 23 kwietnia 2021 – termin na podpisanie umowy o zarządzanie PPK
  • 10 maja 2021 – termin na podpisanie umowy o prowadzenie PPK

Kto to jest osoba zatrudniona w rozumieniu ustawy o PPK?

Zgodnie z ustawą o pracowniczych planach kapitałowych (ustawa o PPK) uczestniczyć w programie PPK mogą „osoby zatrudnione”. Definicja osoby zatrudnionej odbiega od definicji pracownika w rozumieniu prawa pracy dlatego warto się z nią zapoznać. Za osoby zatrudnione uważa się zatem zgodnie z tą ustawą osoby podlegające obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, w Rzeczypospolitej Polskiej, w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych:

  • pracowników, z wyjątkiem młodocianych oraz pracowników przebywających na urlopach górniczych lub urlopach dla pracowników zakładu przeróbki mechanicznej węgla,
  • osoby wykonujące pracę nakładczą, które ukończyły 18. rok życia,
  • członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych lub spółdzielni kółek rolniczych,
  • osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia (albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy dotyczące zlecenia), które ukończyły 18. rok życia,
  • osoby wskazane wyżej, przebywające na urlopie wychowawczym lub pobierające zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego,
  • członków rad nadzorczych wynagradzanych z tytułu pełnienia tej funkcji.

Sprawdź czy przekazałeś zatrudnionym w Twojej firmie wszystkie informacje!

Jeśli zatrudniasz do 20 osób to pamiętaj, że zanim wprowadzisz PPK powinieneś przedstawić zatrudnionym przez Ciebie osobom wszystkie niezbędne informacje o programie PPK (przygotować i przekazać im materiały informacyjne) i przeszkolić osoby zatrudnione w tym zakresie (np. zorganizować im spotkanie, prezentację na ten temat), tak by zapewnić, że zrozumieją oni na czym polega uczestnictwo w PPK i jakie są jego zasady, m.in. w jakiej wysokości składki i przez kogo są odprowadzane w programie, jakie są zasady rezygnacji i przystąpienia. Z takich działań powinieneś zachować zapisy w swoim archiwum (np. potwierdzenie przeprowadzenia szkolenia wraz z informacją kto w nim uczestniczył, materiały jakie zostały przekazane osobom, które zatrudniasz) – w celu przedstawienia w wypadku ewentualnej kontroli.

PPK – wybór instytucji finansowej i zawarcie umów

Aby wdrożyć PPK w Twojej firmie musisz wybrać instytucję finansową, która będzie inwestowała i zarządzała środkami wpłacanymi do programu. Wybór ten nie może być przypadkowy – rozważ wszystkie warunki oferowane przez instytucję finansową w tym  koszty i wynagrodzenie za zarządzanie, a także oferowane techniczne i operacyjne udogodnienia (np. zasady dostępu osoby zatrudnionej do danych dotyczących inwestowanych środków, możliwość generowania niezbędnych dla Ciebie raportów, zakres pomocy technicznej i połączenie systemu instytucji finansowej z systemem kadrowo-płacowym). Weź też pod uwagę doświadczenie danej instytucji w zarządzaniu aktywami i wyniki w zarządzaniu oraz jej reputację na rynku.

Wybór instytucji finansowej powinieneś skonsultować z osobami przez Ciebie zatrudnionymi oraz osobą zajmującą się sprawami kadrowo-płacowymi.

Gdy wybrałeś już instytucję finansową to kolejnym krokiem będzie podpisanie umowy o zarządzanie PPK (do 23 kwietnia br.). Umowa ta zawierana jest w formie elektronicznej nie później niż 10 dni roboczych przed zawarciem umowy o prowadzenie PPK. Następnie gdy już masz dokładne dane dotyczące tego którzy zatrudnieni będą uczestniczyć w programie PPK to konieczne jest podpisanie umowy o prowadzenie PPK, którą jako pracodawca zawrzesz w imieniu i na rzecz osób zatrudnionych w Twojej firmie.

Kto może uczestniczyć w programie PPK?

W programie PPK mogą wziąć udział osoby zatrudnione, które ukończyły 18 lat, a nie ukończyły 55 lat. Nie będą brać w nim udziału osoby, które złożyły deklarację o rezygnacji. W przypadku osób, w programie PPK mogą też wziąć udział osoby, które ukończyły 55 lat, a nie ukończyły 70 lat pod warunkiem, że złożą stosowny wniosek.

Czy każdy mikroprzedsiębiorca musi wprowadzić PPK?

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy o PPK, przepisów tej ustawy nie stosuje się do mikroprzedsiębiorcy, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo przedsiębiorców, jeżeli wszystkie osoby zatrudnione złożyły deklarację rezygnacji z przystąpienia do PPK.  W takiej sytuacji zatem nie będziesz musiał wdrażać PPK.

Zgodnie z ustawą Prawo przedsiębiorców mikroprzedsiębiorcą jest przedsiębiorca, który w co najmniej jednym roku z dwóch ostatnich lat obrotowych spełniał łącznie następujące warunki:

  • zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników oraz
  • osiągnął roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz z operacji finansowych nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro, lub sumy aktywów jego bilansu sporządzonego na koniec jednego z tych lat nie przekroczyły równowartości w złotych 2 milionów euro.

Pamiętaj, że status mikroprzedsiębiorcy nie zwalnia Cię z konieczności wcześniejszego przedstawienia osobom zatrudnionym informacji o programie, o których pisałam powyżej – akcja informacyjna musi być skierowana do każdej osoby zatrudnionej tak by mogła świadomie podjąć decyzję co do przystąpienia lub rezygnacji. Dopiero jeśli okaże się, że żadna z zatrudnianych przez Ciebie osób nie chce przystąpić do programu PPK możesz odstąpić od jego wdrażania.

Jeśli w Twojej firmie prowadzisz PPE …

Jeśli  nie spełniasz powyższych warunków przewidzianych dla mikroprzedsiębiorcy lecz w terminie, w którym powinieneś wdrażać PPK w Twojej firmie prowadzone jest dla pracowników PPE oraz naliczane i odprowadzane składki podstawowe do PPE w wysokości co najmniej 3,5% wynagrodzenia i jeżeli do PPE przystąpiło co najmniej 25% osób zatrudnionych to nie masz obowiązku wdrażania PPK.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 668 688 884e-mail: ilona.baldyga@legalcompliance.com.pl

GetBack S.A. - spalone pieniądzePamiętamy wszyscy zapewne sprawę oferowania obligacji GetBack S.A.

Prasa wrzała na ten temat jakiś czas temu. Potem nieco przycichła.

Natomiast w ten piątek, 9 października, KNF opublikowała informacje o ukaraniu członków zarządu domów maklerskich, które brały udział w oferowaniu obligacji GetBack SA.

Dotyczy to członków zarządu pełniących funkcje w czasie gdy dom maklerski oferował te obligacje.

W skrócie – domy maklerskie pozwoliły by w procesie oferowania obligacji funkcje związane z oferowaniem dostały się “w ręce” podmiotów nie posiadających do tego uprawnień (tj. nie posiadających licencji maklerskiej na oferowanie). To spowodowało, że sam proces oferowania wymknął się spod kontorli domu maklerskiego, a w konsekwencji doprowadziło to do wielu nieprawidłowości i godziło w insteresy inwestorów i zasady uczciwego obrotu.

To pokazuje, że procesy w podmiotach regulowanych muszą być zarpojektowane rzetelnie i ściśle monitorowane. Tutaj oczywiście istotne znaczenie ma funkcja zarządu, który korzystać powinien z profesjonalnych komórek compliance, prawnych i kontroli wewnętrznej.

Same podmioty, o których mowa – dwa domy maklerskie – ukarano już wcześniej karami pieniężnymi i cofnięciem lub ograniczeniem licencji maklerskich. KNF jednak, poza badaniem i oceną działalnosci podmiotu, bada też prawidłowość i rzetelność działania pracowników domu maklerskiego oraz skutki ich ewentualnych nieprawidłowych działań. Osoby pełniące funkcje w zarządzie, jako odpowiedzialne za tę sytuację zostały w piątek ukarane karami pieniężnymi w wysokości od 300 000 do 850 000 złotych.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 668 688 884e-mail: ilona.baldyga@legalcompliance.com.pl

Rejestr pośredników kredytowych prowadzony jest przez Komisję Nadzoru Finansowego (KNF) i publicznie dostępny na stronie internetowej KNF. Składa sie on z dwóch części:

Dział I – gdzie wpisywani są pośrednicy kredytu hipotecznego, działający na podstawie ustawy o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami

Dział II – gdzie wpisywani są pośrednicy kredytowi, działający na podstawie ustawy o kredycie konsumenckim

Podział na te dwa działy odzwierciedla odmienne nieco zasady co do rozpoczęcia i prowadzenia działalności i odmienny reżim nadzoru nad tymi kategoriami pośredników.

Opłaty od wniosku o wydanie zezwolenia dla pośrednika
kredytu hipotecznego (wpis do działu I)

Wniosek o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie pośrednictwa kredytu hipotecznego podlega opłacie skarbowej w wysokości 616 zł, i powinna być uiszczona od wniosku dotyczącego:

  • pośrednika kredytu hipotecznego, o
  • powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego.

Opłacie skarbowej nie podlegają natomiast wnioski o wpis:

  • powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego, który działa w imieniu i na rzecz wyłącznie jego kredytodawcy,
  • agenta.

Opłaty od wniosku o wpis do rejestru
pośredników kredytowych (dział II)

Wniosek o wpis do działu II rejestru pośredników kredytowych, zgodnie z art. 59dc ustawy o kredycie konsumenckim podlega opłacie w wysokości 600 zł.

Zaś od wniosku o zmianę wpisu w rejestrze oraz wniosku o wykreślenie wpisu z rejestru wnosi się opłatę w wysokości 200 zł. Opłaty te są przeznaczane na pokrycie kosztów prowadzenia rejestru.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 668 688 884e-mail: ilona.baldyga@legalcompliance.com.pl

Co się dzieje po otrzymaniu pisma
notyfikacyjnego przez KNF?

Jako pośrednik kredytu hipotecznego lub agent złożyłeś zawiadomienie o zamiarze prowadzenia działalności w innym kraju Unii Europejskiej (tzw. państwie goszczącym)… i co dalej?

Otóż Komisja Nadzoru Finansowego (KNF) przesyła zawiadomienie do odpowiednich organów nadzoru finansowego państwa UE, w którym chcesz prowadzić działalność. KNF robi to w terminie miesiąca od momentu otrzymania zawiadomienia i jednocześnie informuje podmiot, który złożył zawiadomienie.

Jak wygląda procedura w państwie goszczącym?

Jak już wiesz z poprzedniego wpisu nie ma konieczności uzyskiwania dodatkowego zezwolenia w państwie goszczącym.

Gdy organ nadzoru finansowego państwa goszczącego otrzyma przesłane przez KNF zawiadomienie to dokonuje wpisu w rejestrze pośredników tego państwa.

Kiedy można rozpocząć działalność
w państwie goszczącym?

Zgodnie z art. 32 ust. 3 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/17/UE z 4 lutego 2014 r. w sprawie konsumenckich umów o kredyt związanych z nieruchomościami mieszkalnymi działalność na terenie państwa goszczącego możesz rozpocząć po upływie miesiąca od daty otrzymania od KNF informacji, że przesłała zawiadomienie do państwa goszczącego.

Jeśli w państwie goszczącym przepisy dotyczące wykonywania działalności przez pośredników lub agentów nie są dostosowane do wymogów prawa unijnego to organ nadzoru finansowego tego kraju poinformuje cię o tym, a także o warunkach jakie musisz spełnić działając w tym kraju.

Informowanie o zmianach danych z pisma notyfikującego

Pamiętaj, że jako pośrednik kredytu hipotecznego czy agent, masz obowiązek informować KNF o zmianach danych, które wskazałeś w piśmie notyfikującym.

Taką informację należy przesłać również gdy zamierzasz zakończyć swoją działalność  w innym państwie UE. Przepisy nie wskazują w jakim terminie ta informacja powinna być przesłana do KNF, jednak praktyka oraz komentarze wskazują, że trzeba ją złożyć niezwłocznie – przyjmuje się, że  w ciągu 7 dni od zaistnienia zmiany.

Konsekwencje działania bez notyfikacji

Co się wydarzy jeśli nie dopilnujemy obowiązku zgłoszenia zawiadomienia o zamiarze działania w innym państwie lub zaczniemy działać zanim upłynie wskazany powyżej miesiąc czasu od momentu otrzymania od KNF informacji o przesłaniu zawiadomienia do państwa goszczącego?

Jeśli KNF uzna taką niefrasobliwość za rażące naruszenie ustawy to cofnie zezwolenie na prowadzenie działalności (art. 74 ust. 1 pkt. 4 Ustawie o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami).

Konsekwencje są dość drastyczne, bo musisz pamiętać też, że jeśli prowadzisz działalność w większej ilości państw goszczących to KNF cofając zezwolenie powiadomi o tym w ciągu 14 dni organy wszystkich państw UE, w których prowadzisz działalność. Zatem w tym wypadku niefrasobliwość naprawdę nie popłaca… 🙂

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 668 688 884e-mail: ilona.baldyga@legalcompliance.com.pl

Dziś tylko krótka informacja o współpracy Komisji Nadzoru Finansowego i Centralnego Biura Antykorupcyjnego. Obie instytucję współpracują już od 2008 roku kiedy to podpisały pierwsze porozumienie o współracy.

Jak można się domyślić głównym celem porozumenia jest wsparcie w ściganiu przestępstw na rynku finansowym, ale obejmuje też np. cele np. edukacyjne.

Taka współpraca jest możlia na podstawie ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym i ustawy o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym.

Dnia 6 sierpnia 2020 roku KNF i CBA podpisały nowe porozumienie o współpracy, a w treści komunikatu o jego zawarciu czytamy, że dotyczy ono wzajemnego przekazywania sobie informacji, udostępniania ich innym podmiotom, sprawną współpracę w trybie roboczym, a także szerszej współpracy w zakresie ujawniania, zwalczania oraz zapobiegania naruszeń prawa w związku z prowadzeniem działalności na rynku finansowym. Porozumienie rozszerza zakres dotyczasowej współpracy.

Czytamy też w komunikacie, że porozumienie obejmuje zasady:

uzgadniania oraz podejmowania przez CBA i KNF, w zakresie swojej właściwości, wspólnych działań dotyczących zdarzeń lub podmiotów pozostających w zakresie ich zainteresowania.

Pełną treść komunikatu w sprawie nowego porozumienia KNF i CBA, który pojawił sie na stronie internetowej KNF, znajdziesz tutaj.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:

tel.: +48 668 688 884e-mail: ilona.baldyga@legalcompliance.com.pl